Vakantie is bedoeld om te ontspannen. Toch kunnen juist tijdens een reis lichamelijke klachten ontstaan of plotseling toenemen. Een lange autorit, een oncomfortabel hotelbed, zware koffers, een andere slaaphouding of intensievere activiteiten dan normaal kunnen ervoor zorgen dat uw rug, nek of gewrichten opspelen.
Soms gaat het om bekende klachten die tijdelijk verergeren. In andere gevallen schiet het plotseling in de rug, ontstaat er pijn na een verkeerde beweging of loopt u tijdens het wandelen, sporten of zwemmen een blessure op.
Wat kunt u op dat moment zelf doen? Wanneer kunt u het even aankijken en wanneer is medische hulp noodzakelijk? In deze blog leggen we uit hoe u verantwoord omgaat met rugpijn, spit en andere klachten tijdens uw vakantie.
Op vakantie wijkt uw dagelijkse ritme vaak behoorlijk af. Dat kan prettig zijn, maar uw lichaam moet zich wel aanpassen.
Veelvoorkomende aanleidingen voor vakantieklachten zijn:
Vaak is er niet één duidelijke oorzaak. Meestal is het een combinatie van belasting, vermoeidheid, verandering van houding en minder herstel.
Spit is een veelgebruikte term voor plotselinge lage rugpijn. De medische benaming is acute lage rugpijn of lumbago. Het kan voelen alsof de rug ineens “vastschiet”. Bewegen, omdraaien, bukken of opstaan kan tijdelijk erg pijnlijk zijn.
De pijn kan ontstaan na een verkeerde beweging, maar soms begint spit zonder duidelijke aanleiding. Hoewel de pijn zeer intens kan zijn, betekent dat niet automatisch dat er iets ernstig beschadigd is.
Bij de meeste mensen is het juist verstandig om, binnen de grenzen van wat mogelijk is, voorzichtig te blijven bewegen. Langdurige bedrust helpt doorgaans niet en kan het herstel vertragen. Thuisarts adviseert bij lage rugpijn om zoveel mogelijk te blijven bewegen en dagelijkse activiteiten geleidelijk voort te zetten.
Heftige pijn kan schrikken zijn. Mensen zijn soms bang dat er een wervel is verschoven of dat zij hun rug verder beschadigen wanneer zij bewegen. Bij gewone acute rugpijn is dat meestal niet het geval.
Probeer eerst rustig adem te halen en zoek een houding waarin de klachten enigszins afnemen. Geef uw lichaam even de tijd om tot rust te komen.
Volledige rust is meestal niet de beste oplossing. Probeer regelmatig korte stukjes te lopen en verander geregeld van houding.
Bewegen mag gevoelig zijn, maar probeer bewegingen die de pijn duidelijk en blijvend verergeren tijdelijk te vermijden. Forceer niets en probeer niet koste wat kost door de pijn heen te bewegen.
Een bruikbare richtlijn is:
Een korte wandeling is meestal beter dan urenlang stil in bed blijven liggen.
Er bestaat geen perfecte houding die voor iedereen werkt. Kies de positie waarin uw lichaam het meest ontspannen aanvoelt.
Bij liggen kan het helpen om:
Probeer niet de hele dag te blijven liggen. Tijdelijk rusten kan prettig zijn, maar langdurige bedrust maakt de spieren stijver en kan ervoor zorgen dat u moeilijker weer op gang komt.
Een warme douche, kruik of warmtekussen kan gespannen spieren helpen ontspannen. Warmte is geen noodzakelijke behandeling, maar veel mensen ervaren er tijdelijke verlichting door.
Let erop dat een kruik of warmtekussen niet te heet is en leg het niet rechtstreeks op de huid. Gebruik warmte niet op een gebied dat door een blessure sterk gezwollen, rood of warm is geworden.
Langdurig zitten kan lage rugpijn verergeren. Dit geldt vooral tijdens lange autoritten of vluchten.
Probeer:
Wacht niet totdat de rug volledig stijf is voordat u een pauze neemt.
Zware koffers kunnen de klachten onderhouden. Vraag iemand anders om hulp wanneer tillen duidelijk pijnlijk is.
Moet u toch iets optillen?
Een koffer met goede wielen is vaak praktischer dan een zware tas aan één schouder.
Wanneer de rug of nek vast aanvoelt, kan de neiging ontstaan om zelf hard te draaien of iemand anders aan de rug te laten trekken. Dat is niet verstandig.
Zonder goed onderzoek is niet duidelijk welke structuren geïrriteerd zijn en welke bewegingen geschikt zijn. Vooral bij een val, ongeval, uitstralende pijn, gevoelsverandering of krachtsverlies moet manipulatie zonder professionele beoordeling worden vermeden.
Heeft u tijdens het wandelen, sporten of zwemmen een spier of gewricht geblesseerd? Stop dan eerst met de activiteit die de klachten heeft veroorzaakt.
Beoordeel vervolgens:
Bij een lichte overbelasting kunt u de activiteit tijdelijk aanpassen en daarna voorzichtig opnieuw opbouwen. Volledige inactiviteit is vaak niet nodig, maar doorgaan met een activiteit die de pijn steeds duidelijker verergert is evenmin verstandig.
Koelen kan kortdurend prettig zijn bij een verse blessure of zwelling. Wikkel ijs of een coldpack altijd in een doek en leg het niet rechtstreeks op de huid. Gebruik koeling vooral voor comfort; het vervangt geen onderzoek wanneer u het gewricht niet kunt belasten of wanneer er mogelijk sprake is van een breuk of ernstige weefselschade.
Pijnstilling kan soms helpen om te blijven bewegen en slapen. Welke pijnstiller geschikt is, hangt echter af van uw gezondheid, andere medicatie, eventuele allergieën en aandoeningen aan bijvoorbeeld maag, nieren, lever of hart.
Gebruik daarom niet automatisch medicatie die iemand anders bij zich heeft. Lees de bijsluiter en vraag bij twijfel advies aan een lokale apotheker of arts. Dat geldt zeker voor kinderen, zwangere vrouwen, ouderen en mensen die bloedverdunners of andere voorgeschreven medicatie gebruiken.
Het doel van pijnstilling is niet om pijn volledig te onderdrukken zodat u alsnog zwaar kunt sporten. Gebruik de tijdelijke vermindering van pijn om rustig te bewegen en te herstellen, niet om signalen van overbelasting te negeren.
Er is geen universele oefening die bij iedere vorm van rug- of nekpijn geschikt is. De juiste beweging is afhankelijk van waar de pijn zit, hoe deze is ontstaan en of er sprake is van uitstraling, gevoelloosheid of krachtsverlies.
Veilige uitgangspunten zijn:
Bij eenvoudige lage rugpijn kan rustig wandelen vaak al voldoende zijn om stijfheid tegen te gaan.
Oefeningen die u eerder persoonlijk van uw chiropractor heeft gekregen, kunt u meestal blijven doen zolang ze nog steeds prettig aanvoelen en uw klachten niet duidelijk verergeren. Een oefening die ooit hielp, is echter niet automatisch geschikt voor iedere nieuwe klacht.
Bent u bij ons onder behandeling en nemen uw klachten tijdens de vakantie toe? Neem dan gerust contact met ons op. Op afstand kunnen we geen volledige diagnose stellen of lichamelijk onderzoek uitvoeren, maar we kunnen wel met u meedenken.
Vertel daarbij zo concreet mogelijk:
Op basis daarvan kunnen we beter beoordelen of u de klachten waarschijnlijk rustig kunt aankijken, of dat lokaal onderzoek nodig is.
Soms is het verstandig om tijdens de vakantie een chiropractor te raadplegen. Kies niet simpelweg de eerste behandelaar die via een zoekmachine of social media naar voren komt.
De opleiding, registratie en wettelijke bescherming van de titel chiropractor verschillen per land. Controleer daarom of iemand een erkende chiropractische opleiding heeft afgerond en is aangesloten bij een betrouwbare nationale beroepsvereniging.
Cornerstone Chiropractie kan met u meedenken over een behandelaar in de omgeving van uw vakantieadres. Ook kunt u contact opnemen met de Nederlandse Chiropractoren Associatie, de NCA. De NCA beschikt over een internationaal professioneel netwerk en kan helpen bij het zoeken naar een gekwalificeerde chiropractor of de juiste buitenlandse beroepsvereniging.
De NCA stelt kwaliteitseisen aan aangesloten chiropractoren. Op de website van de NCA staat ook een zoekfunctie voor geregistreerde chiropractoren in Nederland.
Stuur bij uw aanvraag bij voorkeur meteen door:
Wacht hier niet mee tot de laatste vakantiedag wanneer de klachten al meerdere dagen toenemen.
Niet iedere klacht van de rug, nek, spieren of gewrichten is geschikt voor zelfhulp of chiropractische zorg. Soms is eerst medisch onderzoek nodig.
Neem dezelfde dag contact op met een lokale arts wanneer:
Bij twijfel is het beter om telefonisch advies te vragen dan ernstige signalen te negeren.
Zeldzame maar ernstige aandoeningen kunnen beginnen met rugpijn. Zoek direct medische hulp wanneer rugpijn samengaat met één of meer van de volgende verschijnselen:
Veranderingen in het gevoel rond het zitvlak en problemen met blaas- of darmcontrole kunnen passen bij een cauda-equinasyndroom. Dit is zeldzaam, maar vereist onmiddellijke beoordeling in een ziekenhuis.
Bel bij levensgevaar het lokale alarmnummer. Binnen de Europese Unie is dat 112. Buiten Europa is het verstandig om vóór vertrek het lokale alarmnummer op te slaan.
Neem bij deze alarmsignalen niet eerst contact op met een chiropractor en wacht niet af of de klachten vanzelf verminderen.
Neem bij nekpijn sneller contact op met een arts wanneer:
Bij nieuwe uitvalsverschijnselen, problemen met spreken of een scheef gezicht moet u direct de spoedhulp inschakelen.
Niet alle vakantieklachten zijn te voorkomen. U kunt de kans op problemen wel verkleinen.
De klassieke vakantiefout is om op dag één direct veel meer te doen dan het lichaam gewend is. Een wandeltocht van twintig kilometer is geen verstandige start wanneer u thuis nauwelijks wandelt.
U hoeft geen perfect orthopedisch matras te vinden. Belangrijker is dat u redelijk comfortabel ligt en voldoende van houding kunt wisselen.
Is het matras erg zacht, dan kan het soms helpen om te vragen naar een andere kamer, een steviger matras of een extra ondersteuning onder het matras. Bij een te hoog of laag kussen kunt u eventueel een opgevouwen handdoek gebruiken om de hoogte aan te passen.
Veel mensen wachten te lang omdat zij hun vakantie niet willen onderbreken. Dat is begrijpelijk, maar niet altijd verstandig.
Een korte medische beoordeling kan ernstige problemen uitsluiten en duidelijkheid geven over wat u wel en niet kunt doen. Dagenlang doorgaan met toenemende klachten uit angst om een geplande activiteit te missen, kan er juist voor zorgen dat de rest van de vakantie verloren gaat.
Luister niet alleen naar de pijnscore, maar vooral naar veranderingen in functie. Minder kracht, toenemende gevoelloosheid, niet meer kunnen lopen of problemen met plassen zijn belangrijker dan de vraag of de pijn een zeven of een negen is.
Wanneer u regelmatig rug-, nek- of gewrichtsklachten heeft, is enige voorbereiding verstandig.
Neem mee of sla digitaal op:
Controleer daarnaast vooraf wat uw reisverzekering vergoedt. Behandeling in het buitenland wordt niet altijd volledig door de Nederlandse zorgverzekering betaald. Neem bij twijfel contact op met uw zorgverzekeraar of reisverzekeraar voordat u een niet-spoedeisende behandeling laat uitvoeren.
Bij spit, rugpijn of een lichte blessure op vakantie is het meestal verstandig om rustig te blijven, voorzichtig te bewegen en langdurige bedrust te vermijden. Wissel houdingen af, beperk zware belasting tijdelijk en bouw activiteiten geleidelijk weer op.
Laat de klachten lokaal beoordelen wanneer zij snel toenemen, na een ongeval zijn ontstaan of gepaard gaan met uitstraling, gevoelloosheid of krachtsverlies.
Bij problemen met plassen of ontlasting, gevoelloosheid rond het zitvlak, plotseling ernstig krachtsverlies of andere neurologische uitvalsverschijnselen is directe medische hulp noodzakelijk.
Bent u patiënt bij Cornerstone Chiropractie en weet u niet goed wat verstandig is? Neem contact met ons op. We denken graag met u mee en kunnen u, waar mogelijk, helpen bij het vinden van een betrouwbaar gekwalificeerde chiropractor in het buitenland.
Heeft u tijdens uw vakantie vragen over plotselinge rugpijn, nekklachten of een blessure? Neem contact op met Cornerstone Chiropractie in Dongen. Vermeld daarbij uw verblijfplaats, de aard van de klachten en eventuele veranderingen in kracht of gevoel.
Bij alarmsignalen of een mogelijk spoedgeval moet u altijd rechtstreeks contact opnemen met de lokale medische hulpdiensten.
Deze blog geeft algemene informatie en is geen vervanging voor persoonlijk medisch onderzoek, diagnose of behandeling.